Atrakcje pod Tatrami

Opisane poniżej atrakcje oddalone są około 15 – 20 km od Vysokých Tatr. Do większości z nich dojedziemy drogą nr 66, łącząca przejście graniczne Jurgów – Podspády z Popradem i Banską Bystricą (Bańską Bystrzycą). Zapraszamy na wspólne zwiedzanie.

Chodník korunami stromov (Chodnik w Koronach drzew)

Chodník korunami stromov (Chodnik w Koronach Drzew) jest jedną z największych atrakcji regionu Spiš. Spacer 600-metrowym chodnikiem kilkanaście metrów nad ziemią dostarczy niezapomnianych wrażeń, ale również pięknych widoków na pobliskie pasma górskie – Belanské Tatry (Tatry Bielańskie) i Spišską Magure (Magurę Spiską).

Do położonej na wysokości 1100 m n.p.m. ścieżki można się dostać na dwa sposoby: kolejką gondolową lub na piechotę żółtym i niebieskim szlakiem (ok. 1 godziny podejścia). W pobliżu dolnej stacji kolejki znajdują się płatne parkingi P1 i P2.

Spacer urozmaicają tablice edukacyjne, które w interaktywny sposób przybliżają lokalną przyrodę oraz trzy zakątki adrenalinowe.

Kežmarok (Kieżmark)

Kežmarok położony jest w północnej części Spišu, zaledwie 15 kilometrów od Popradu i Tatranskej Lomnicy. Przez miasto przebiega droga krajowa nr 66.

Miasto powstało we wczesnym średniowieczu, z połączenia kilku osad słowackich z saską kolonią. Położenie na przecięciu ważnych szlaków handlowych sprzyjało szybkiemu rozwojowi miasta. W XIII wieku Kežmarok otrzymał prawa miejskie, a wiek później uzyskał status wolnego miasta królewskiego. Jego nazwa pochodzi od odbywających się w mieście targów serowych.

Zabytki znajdujące się w historycznym centrum miasta od 1950 roku tworzą Mestską pamiatkovą rezervácie (miejski rezerwat zabytków). Do najważniejszych atrakcji miasta należą: Kežmarský hrad (Zamek w Kieżmarku) Bazilika Povýšenia svätého Kríža (Bazylika św. Krzyża), Radnica (ratusz miejski), Nový evanjelický kostol (Nowy kościół ewangelicki) oraz Drevený artikulárny kostol Najsvätejšej Trojice (Artykularny kościół św. Trójcy), który w 2008 roku został wpisany na Listę Światowego Dziedzictwa UNESCO.

Spišská Sobota (Spiska Sobota)

Spišská Sobota w przeszłości była samodzielnym miastem, dziś jest jedną z dzielnic Popradu. Obecnie uznawana jest za jeden z najlepiej zachowanych średniowiecznych układów urbanistycznych na Słowacji.

Jej centralną część stanowi Sobotské námestie (dawny rynek), które otoczone jest dwukondygnacyjnymi, renesansowymi domami mieszczańskimi z przełomu XVI i XVII wieku. Aktualnie w kilku z nich mieszczą się restauracje, kawiarnie oraz pensjonaty.

Jednym z najcenniejszych zabytków jest gotyckim Kostol sv. Juraja (kościół św. Jerzego). W jego wnętrzu znajduje się pięć późnogotyckich ołtarzy skrzydłowych, które powstały w warsztacie Majstra Pavla (Mistrza Pawła) z Levočy. Tuż obok kościoła znajduje się renesansowa dzwonnica.

Park archeologiczny Gánovce i Gánovské Slaniská

Około 3 km od centrum Popradu położona jest wieś Gánovce. W 1926 roku w leżącej pośrodku wsi skale trawertynowej dokonano niezwykłego odkrycia – owalny kamień, który po szczegółowych badaniach, okazał się odlewem komory mózgowej neandertalczyka. To nietypowe znalezisko potwierdziło, że osadnictwo pod Tatrami rozwijało się już ponad 100 000 lat temu.

Obecnie na terenie wokół skały trawertynowej utworzono niewielki park archeologiczny – Geopark Gánovce. Z tablic informacyjnych oraz rekonstrukcji osady neandertalskiej dowiemy się kilku ciekawostek dotyczących życia prehistorycznych mieszkańców tego obszaru.

Na wschodnich krańcach wsi rozciągają się Gánovské Slaniská. Podczas spaceru wśród łąk można natknąć się na ukryte wśród roślinności małe, ale silnie zmineralizowane źródełka np. Gejzír Hozelec oraz kolejną trawertynową skałę – Biely Kameň. U jej podnóża znajduje się wciąż bijące źródło.

Stanowisko archeologiczne Šoldov

Stanowisko archeologiczne Šoldov leży około 2 kilometrów na północny- zachód od miejscowości Štrba, tuż przy drodze 2343.

Powstała w XII lub XIII wieku podtatrzańska osada składała się prawdopodobnie z kilku drewnianych zabudowań oraz murowanej świątyni z przełomu XIII i XIV wieku.

Teren dawnej osady został przebadany w połowie XX wieku, a następnie przekształcony w ogólnodostępne stanowisko archeologiczne. Podczas badań archeologicznych odkryto romański kamienny krzyż, fragmenty chrzcielnicy, monety, a także ludzkie pochówki.

Obecnie na jego terenie znaleźć można rekonstrukcje drewnianych zabudowań, ruiny średniowiecznego kościoła oraz dwie tablice informacyjne dokumentujące wykopaliska archeologiczne. Wejście teren stanowiska archeologicznego jest bezpłatne.

Važecká jaskyňa (Jaskinia Ważecka)

Važecká jaskyňa (Jaskinia Ważecka) położona na zachodnim krańcu miejscowości Važec, mniej więcej w połowie drogi między miastami Liptovský Mikuláš (około 30 km) oraz Poprad (około 25 km). W pobliżu jaskini przebiegają dwa ważne szlaki komunikacyjne: autostrada D1 (węzeł Važec) oraz droga krajowa nr 18.

Całkowita długość jaskini wynosi 530 metrów, z czego 235 metrów udostępniono dla zwiedzających. Zwiedzanie trwa około 30 minut. Jaskinię można zwiedzać przez 9 miesięcy w roku – od 1 marca do końca listopada. Ze względy na brak podejścia oraz bliskość parkingu Važecká jaskyňa jest jedną z najłatwiej dostępnych jaskiń na Słowacji.

Jaskinia, dzięki licznym znaleziskom kości niedźwiedzia jaskiniowego, należy do najbardziej znanych europejskich stanowisk paleontologicznych. Najstarsze znaleziska liczą ponad 50 tysięcy lat.

Bibliografia

• Kucharík J., Spiš – turistický sprievodca, wyd. 1, Bratislava, Dajama, 2018
• Nasze poprzednie artykuły: Chodník korunami stromov – Bachledova Dolina, Kežmarok (Kieżmark), Pięć miejsc, które trzeba odwiedzić – Severný Spiš (Spisz Północny), Šoldov – Stredoveká zaniknutá osada, Važecká jaskyňa (Jaskinia Ważecka), Spiš (Spisz) – od zamku do zamku

Zamieszczone w artykule zdjęcia oraz materiały zostały zebrane latach: 2018, 2019, 2020, 2022, 2023, 2024 oraz 2025.